To jest archiwalna wersja strony!

Zamieszczone na niej tresci moga być zdezaktualizowane.

Aktualna strona znajduje siÄ™ pod adresem:

www.kocmyrzow-luborzyca.ug.gov.pl


GOSZYCE

Goszyce pomimo, i? pierwsza, zachowana pisemna wzmianka ich dotycz?ca pochodzi z 1361 roku, s? t? miejscowo?ci? Gminy Kocmyrzów-Luborzyca, której udokumentowane badaniami archeologicznymi dzieje si?gaj? czasów prehistorycznych. Prowadzone w Goszycach jeszcze w latach trzydziestych XX w. przez archeologów z Polskiej Akademii Umiej?tno?ci wykopaliska pozwoli?y odkry? liczne ?lady osadnictwa pochodz?ce z epoki neolitu.

Sama nazwa miejscowo?ci – Goszyce wywodzi si? najprawdopodobniej od nazwy osobowej „Gost” (Go?cis?aw, Go?ciwuj lub inne zbie?ne nazwy osobowe).

W ?redniowieczu Goszyce by?y w?asno?ci? rycersk?. Z du?? doz? prawdopodobie?stwa, w oparciu o zachowane dokumenty i zapiski historyczne mo?na przyj??, i? jeszcze przed 1361 rokiem Goszyce nale?a?y do jednego z najstarszych polskich rodów rycerskich wywodz?cego si? od Jaksy z Miechowa a piecz?tuj?cego si? jedn? z odmian herbu Gryf. Po?ród w?a?cicieli Goszyc tego okresu najbardziej znan? postaci? by? Abraham Czarny z Goszyc. Pe?ni? on w swoim bujnym ?yciu liczne funkcje i urz?dy pa?stwowe. By? m.in. starost? czorszty?skim i starost? s?deckim. On te? w roku 1436 sprzeda? Goszyce za sum? 900 grzywien Miko?ajowi Wielog?owskiemu.

Przez krótki okres czasu u schy?ku XIV wieku by?y prawdopodobnie Goszyce w?asno?ci? królowej ?w. Jadwigi, co zdaje si? potwierdza? cytowany w „S?owniku Geograficznym Królestwa Polskiego .....” dokument wystawiony przez W?adys?awa Jagie??? z 22. 06. 1398 r.

W drugiej po?owie XV i XVI wieku Goszyce cz?sto zmienili si? ich w?a?ciciele. Byli w?ród nich m.in. przedstawiciele takich rodzin jak Kurozw?ccy czy Opale?scy. Dopiero w XVII stuleciu Goszyce na d?u?ej staj? si? w?asno?ci? rodziny Ziele?skich. Rodzina Ziele?skich nale?a?a najprawdopodobniej do grupy ?redniozamo?nej szlachty i na sta?e zamieszkiwa?a w Goszycach, co po?rednio potwierdzaj? zapisy rejestrów podatkowych z 1629 i 1680 roku.

U schy?ku XVII stulecia wybudowany zosta? w Goszycach modrzewiowy dworek, najstarszy zachowany do dzi? obiekt architektury ?wieckiej na terenie Gminy Kocmyrzów-Luborzyca. Jego budowa w zachowanych po dzie? dzisiejszy przekazach ustnych ??czona jest z osob? króla Jana III Sobieskiego i jego domniemanym pobytem w tej miejscowo?ci.

W okresie zaborów, po upadku I Rzeczypospolitej Goszyce znalaz?y si? po rosyjskiej stronie granicy, staj?c si? typow? przygraniczn? miejscowo?ci?. W 1827 roku liczy?a ona 25 domostw (199 mieszka?ców) a ponad pó? wieku pó?niej oko?o 1880 r. 29 domów i 241 mieszka?ców.

Od roku 1820 by?y Goszyce w?asno?ci? W?adys?awa Boduszy?skiego - profesora Uniwersytetu Jagiello?skiego jednego z pionierów stosowania powszechnych szczepie? przeciwko ospie. Po nim maj?tek przej?? jego syn Feliks – uczestnik Powstania Listopadowego (1830-31), którego nagrobek znajduje si? na luborzycki cmentarzu. Nast?pnie poprzez ma??e?stwo maj?tek w Goszycach sta? si? w?asno?ci? rodziny Zawiszów w której r?kach pozosta? a? do 1945 roku. Oko?o 1890 roku Artur Zawisza wybudowa? w Goszycach nowy dwór, który mieszka?cy tych okolic d?ugo jeszcze nazywali pa?acem.

Przez ca?y okres rozbiorów dwór w Goszycach by? dla tych obszarów wa?nym miejscem kultywowania polsko?ci i dzia?alno?ci niepodleg?o?ciowej. Szczególna rola przypad?a u udziale Zofii Zawiszance. Ta pisarka, poetka od wczesnej m?odo?ci zwi?zana by?a z polskim ruchem niepodleg?o?ciowym. Ju? w burzliwych latach 1905-07 wraz ze swoim m??em w Januszem G?siorowskim w przysz?o?ci genera?em Wojska Polskiego organizowa?a lokalne manifestacje patriotyczne, których celem by?o m.in. przywrócenie j?zyka polskiego w o?wiacie i administracji. Od 1908 roku m.in. poprzez dzia?alno?? w Zwi?zku Walki Czynnej i Dru?ynach Strzeleckich ?ci?le wspó?pracowa?a z Józefem Pi?sudskim. Tote? nic dziwnego, i? po przekroczeniu granicy austriacko-rosyjskiej w nocy z 2/3 sierpnia 1914 roku legioni?ci - cz?onkowie patrolu zwiadowczego, dowodzonego przez mjr. W. Belin?-Pra?mowskiego w?a?nie w Goszycach zatrzymali si? na swój pierwszy postój. St?d te? wys?any zosta? pierwszy meldunek do J. Pi?sudskiego a dostarczy?a go w?a?nie Zofia Zawiszanka.

Józef Pi?sudski ju? jako Marsza?ek Polski odwiedzi? Goszyce w 1924 r. w dziesi?t? rocznic? wymarszu pierwszego patrolu zwiadowczego, (wydarzenie to upami?tnia tablica pami?tkowa wmurowana w jedn? ze ?cian goszyckiego dworu).

Ju? w niepodleg?ej Polsce Zofia Zawiszanka wydzieli?a z w?asnego maj?tku i przekaza?a na w?asno?? ?o?nierzy – legionistów Józefa Pi?sudskiego dziesi?ciomorgowe dzia?ki rolne. Dzi? tamte wydarzenia przypomina nazwa jednej z kolonii po?o?onych pomi?dzy Luborzyc? a Goszycami - Legionówka.

W okresie mi?dzywojennym Goszyce nale?a?y do Gminy Luborzyca i Powiatu Miechowskiego. Miejscowo?? ta w 1925 roku liczy?a 366 mieszka?ców (wszyscy wyznania rzymskokatolickiego). Dzia?a?a tu szko?a, za?o?ona jeszcze w roku 1907. W latach trzydziestych by?a to szko?a pi?cioklasowa. W roku 1928 za?o?ona zosta?a w Goszycach jednostka Stra?y Po?arnej, której pierwszym Komendantem by? Jan Nowak a honorowym Prezesem Zofia Zawiszanka.

Bardzo wa?nym wydarzeniem w historii Goszyc tego okresu by?a inscenizacja w 1936 roku na miejscowych b?oniach ?ywej Panoramy Rac?awickiej w której uczestniczy?o blisko 300 osób.

W dramatycznym okresie hitlerowskiej okupacji Goszyce znów sta?y si? wa?nym o?rodkiem dzia?alno?ci niepodleg?o?ciowej. W tutejszym dworze schronienie znale?li m.in. uchod?cy ze zniszczonej Warszawy w?ród których by? pó?niejszy laureat Literackiej Nagrody Nobla Czes?aw Mi?osz. Tutaj okupacj? sp?dzi? tak?e zi?? Zofii Zawiszanki Jerzy Turowicz przysz?y wieloletni redaktor naczelny „Tygodnika Powszechnego. Spo?ród mieszka?ców Goszyc wywodzi?o si? tak?e wielu partyzantów - cz?onków Batalionów Ch?opskich i Armii Krajowej.

Dnia 17 stycznia 1945 r. do Goszyc wkroczy?y oddzia?y radzieckie, oznacza?o to zarazem koniec wojny ale i koniec istniej?cego dot?d „?wiata”. Dekret o reformie rolnej podobnie jak i w pozosta?ych miejscowo?ciach tworz?cych dzi? Gmin? Kocmyrzów-Luborzyca oznacza? ca?kowit? zmian? istniej?cych dot?d stosunków spo?ecznych i w?asno?ciowych. Maj?tek dworski ulega parcelacji. Jego wi?kszo?? zostaje przekazana miejscowym ch?opom, natomiast tzw. „resztówk?” licz?c? ok. 23 ha ziemi otrzymuje w u?ytkowanie Akademia Górniczo-Hutnicza z Krakowa.