|
Wola Luborzycka jest miejscowo?ci? o wyj?tkowo ciekawej i pe?nej zagadek historii. Po raz pierwszy pojawia si? Wola Luborzycka w dokumentach historycznych w 1410 roku. Sama nazwa Wola Luborzycka najprawdopodobniej ma charakter kulturowy i stanowi odró?niaj?cy cz?on dzier?awczy od nazwy miejscowej – Luborzyca. Warto jednak przytoczy? tak?e inn? pojawiaj?c? si? niekiedy interpretacj? pochodzenia nazwy tej miejscowo?ci. Nazwa ta a zw?aszcza jej pierwszy cz?on – Wola – mia?by si? wywodzi? od czasowego uwolnienia jej mieszka?ców od czynszów i innych form powinno?ci feudalnych wyst?puj?cych w okresie ?redniowiecza.
W okresie I Rzeczypospolitej Wola Luborzycka podobnie jak i w epoce ?redniowiecza by?a w?asno?ci? biskupów krakowskich, któr? zarz?dzali dzier?awcy b?d? wyznaczeni ko?cielni administratorzy ( np. Stanis?aw Bakalarz – 1629 r.). Mimo post?puj?cego kryzysu gospodarczego by?a w XVII wieku Wola Luborzycka miejscowo?ci? wcale zamo?n?. ?wiadczy? mo?e o tym z jednej strony potwierdzone w dokumentach istnienie tutaj kmiecych gospodarstw czynszowych a z drugiej historia Stanis?awa Ku?agi syna ch?opskiego, wpisanego do spisu studentów krakowskiego Uniwersytetu w 1635 roku.
Trzeci rozbiór Polski pozostawi? Wol? Luborzyck? po rosyjskiej stronie granicy. W czasach zaborów mieszka?cy tej miejscowo?ci cz?stokro? dawali wyraz swojemu patriotyzmowi. Jeszcze podczas Insurekcji Ko?ciuszkowskiej (1794 r.) przynajmniej kilkunastu z nich przy??czy?o si? do jego kosynierów. Z kolei za pomoc powsta?czemu oddzia?owi genera?a Mariana Langiewicza w okresie Powstania Styczniowego skazanych zosta?o na ?mier? kilku mieszka?ców tej miejscowo?ci ( byli to m.in. Nowak i Krupi?ski).
Aktywno?? mieszka?ców Woli Luborzyckiej w XIX wieku przejawia?a si? nie tylko w dzia?alno?ci niepodleg?o?ciowej, byli oni m.in. inicjatorami i fundatorami budowy przydro?nych kapliczek.
Istotne zmiany przynios?y Woli Luborzyckiej reformy uw?aszczeniowa i samorz?dowa wprowadzone przez cara Aleksandra II. Po roku 1864 znaczna cz??? mieszka?ców Woli Luborzyckiej otrzyma?a pewne nadzia?y ziemi, których wi?kszo?? stanowi?y obszary trudne do uprawy, st?d te? wi?kszo?? z nich przeznaczona zosta?a na pastwiska. Sama za? Wola Luborzycka w??czona zosta?a do utworzonej Gminy Luborzyca i Powiatu Miechowskiego.
W okresie II Rzeczypospolitej, jednym z najwa?niejszych wydarze? dla mieszka?ców Woli Luborzyckiej by?a przeprowadzona w latach trzydziestych komasacja gruntów i stateczny podzia? pomi?dzy gospodarstwa ch?opskie tzw. ziem serwitutowych (??ki, pastwiska). Nie zanikn??a w tym okresie tak?e aktywno?? spo?eczna mieszka?ców tej miejscowo?ci, którzy dzia?aj? m.in. w dzia?aj?cej na terenie Gminy Luborzyca Kasie Stefczyka ,wspieraj? budow? domu ludowego przy ko?ciele w Luborzycy.
Ta aktywno?? spo?eczna i patriotyczna mieszka?ców Woli Luborzyckiej znalaz?a swoje potwierdzenie w tragicznych latach II wojny ?wiatowej. Wielu z nich znalaz?o si? w?ród dzia?aczy i ?o?nierzy konspiracji. Byli w?ród nich m.in. Wincenty Krupi?ski, Kazimierz Doniec, Franciszek Ku?aga, Roman Doma?ski po wojnie autor pierwszej monografii po?wi?conej dziejom ziemi luborzyckiej
|