SKRZESZOWICE

Skrzeszowice po raz pierwszy pojawiaj si na kartach pisanej historii w dokumencie pochodzcym z roku 1273 a znajdujcym si w tzw. Kodeksie Katedry Krakowskiej . A do schyku XVIII stulecia miejscowo ta nosi w dokumentach nazw Krzeszowice, Krzyszowice itp. Nazwa Skrzeszowice pojawia si dopiero okoo 1782 r. Ostatecznie nazwa ta przyja si w poowie XIX wieku. Pochodzenie nazwy tej miejscowoci nie jest w peni jasne. By moe jak chce ksidz profesor B. Przybyszewski wywodzi si ona od nazwy osobowej Krzesz lub Krzesaw a by moe jak uwaa profesor K. Rymut powstaa od nazwy znajdujcych si w okolicach Kazimierzy Wielkiej – Krzyszkowic.

Ju w redniowieczu Skrzeszowice byy wasnoci prywatn o czym zawiadczaj zachowane dokumenty z 1361 roku a przede wszystkim dokument lokacyjny wydany dla tej miejscowoci przez krla Wadysawa Jagie w 1392 r. W XIV wieku dobra skrzeszowickie naleay do rodziny Tarnowskich. Na przestrzeni wiekw majtek w Skrzeszowicach niejednokrotnie zmienia wacicieli. Byli nimi m.in. wspomniani Tarnowscy, Bonerowie, Ostrogscy, Zasawscy, Morsztynowie a wic rodziny, ktrych nazwiska niejednokrotnie pojawiaj si na kartach historii Polski. Pamita oczywicie naley, i poza by moe okresem XIV wieku waciciele ci nigdy nie rezydowali w Skrzeszowicach a sam majtek najczciej by zarzdzany przez dzierawcw.

Spord zachowanych pisemnych informacji o Skrzeszowicach by moe jedn z ciekawszych jest wzmianka dotyczca tej miejscowoci zawarta w licie Jana III Sobieskiego do jego maonki krlowej „Marysieki” Sobieskiej.

Po upadku I Rzeczypospolitej znalazy si Skrzeszowice w granicach zaboru rosyjskiego, co ostatecznie potwierdziy decyzje Kongresu Wiedeskiego (1814-1815).

Bardzo wanym momentem w dziejach Skrzeszowic byo zakup tego majtku przez Edwarda Kleszczyskiego od Stanisawa hrabiego Tarnowskiego okoo 1853 r. Majtek ten, w skad ktrego oprcz Skrzeszowic wchodziy Polanowice, Szczepanowice oraz lasy w Rzdzinach, zakupi E. Kleszczyski dla swojego syna Bogusawa a sama umowa kupna podpisana zostaa w pocigu relacji Krakw -Wiede, gdy E. Kleszczyski na mocy wyroku sdowego za swoj wczeniejsz dziaalno patriotyczn nie mg przekroczy granicy Galicji.

Bogusaw Kleszczyski ostatecznie przeprowadzi si do Skrzeszowic wraz z rodzin okoo 1884 r. a same Skrzeszowice po raz pierwszy w swoich dziejach stay si centrum majtku ziemskiego w ktrym na stae przebywa jego waciciel. Naley w tym miejscu zaznaczy, i Kleszczyscy jeszcze na dugo prze swoim osiedleniem w Skrzeszowicach rozpoczli liczne inwestycje w skrzeszowickim majtku. Okoo roku 1871 w Skrzeszowicach dziaay ju m.in. cegielnia oraz gorzelnia. Na du skal B. Kleszczyski wprowadza take nowoczesne metody hodowli i uprawy rolin, nie unika take wykorzystania nowinek technicznych w rolnictwie, sprowadzajc do Skrzeszowic na pocztku XX w. pierwszy prawdopodobnie na tych terenach lokomobil sucy do mechanicznego mcenia zboa.

Po jego mierci dobra skrzeszowickie obj jego najstarszy syn Bogusaw Kleszczyski junior, ktry nie tylko kontynuowa ale i rozwija dziaalno gospodarcz swojego ojca. Z jego to inicjatywy w 1922 r. powstao przedsibiorstwo „Hodowla Rolin Braci Kleszczyskich” . Prowadzio ono nie tylko dziaalno produkcyjn ale i naukowo-badawcz w wyniku czego uzyskano kilka nowych odmian traw i rolin motylkowych, ktre eksportowano potem do wielu krajw europejskich.

Byli take Kleszczyscy wspinicjatorami rnorakich inicjatyw spoecznych i lokalnych w Skrzeszowicach. Z inicjatywy B. Kleszczyskiego w 1911 r. powstaa tu Ochotnicza Stra Poarna dla ktrej na zlecenie B. Kleszczyskiego miejscowy rzemielnik wykona specjaln pomp ganicz. W kilka lat pniej w 1915 roku zaoono w Skrzeszowicach straack Orkiestr Dt „Skrzeszowianka”.

Dzieem Bogusawa Kleszczyskiego modszego jest take tzw. „nowy paac” czyli zaprojektowany przez Gazowskiego w stylu modernistycznym nowy budynek dworu w Skrzeszowicach, ktrego budow rozpoczto pod koniec lat trzydziestych XX wieku.

W roku 1945 majtek w Skrzeszowicach zosta rozparcelowany. Cz ziemi otrzymali miejscowi chopi, cz za zostaa przejta przez wadze pastwowe i przekazana Stacji Hodowli Rolin, ktra kontynuowaa dziaalno naukowo -badawcz rozpoczt przez B. Kleszczyskiego.

Podobnie jak i w okresie midzywojennym take i w latach pniejszych mieszkacy wykazywali wielk aktywno spoecznikowsk, m.in. utworzono w Skrzeszowicach klub sportowy „Sparta”, systematycznie rozwijaa si dziaalno OSP i orkiestry dtej. Skrzeszowiccy straacy szczeglnym powieceniem wykazali si w 1954 r. , kiedy to olbrzymi poar omal nie doprowadzi do cakowitego zniszczenia Skrzeszowic. Dziaa w Skrzeszowicach rwnie Koo Gospody Wiejskich.